Zelenskiy Rossiyaning urushdagi muvaffaqiyatsizligi sababini ochiqladi

Rossiya Federatsiyasi bir necha yillardan beri Ukrainadagi siyosiy vaziyatni beqarorlashtirishga harakat qilmoqda, ammo bu urinishlar muvaffaqiyatsizlikka uchradi va aynan shuning uchun qurolli tajovuz ham o‘z maqsadlariga erishmadi. Bu haqda Ukraina Prezidenti Vladimir Zelenskiy Rossiya ommaviy axborot vositalari – “Zigar” YouTube kanali, “Dojd” telekanali, “Meduza” portali, “Kommersant’” va “Novaya gazeta” nashrlari vakillariga bergan intervyusida ma’lum qildi.

Davlat rahbarining ta’kidlashicha, Rossiya Ukrainadagi vaziyatni, xususan, mahalliy saylovlarda ishtirok etgan alohida siyosiy partiyalar faoliyati orqali izdan chiqarishga harakat qilmoqda.

Prezidentning qayd etishicha, Rossiya Federatsiyasi Ukraina hududlarida rossiyaparast kuchlarni g‘alaba qozonish taktikasini tanlagan va hatto ularning ayrimlarining mahalliy tashkilotlarini sotib olgan.

Zelenskiy “Rossiya ta’siridagi kuchlar” Ukrainada siyosiy betartiblikni qo‘zg‘atish maqsadida Oliy Radaga muddatidan oldin saylovlar o‘tkazish tashabbusi bilan chiqishga uringanini ta’kidladi.

“Ushbu beqarorlik kuchli mintaqaviy nazoratga ega bo‘lib, mono-ko‘pchilikni parchalash uchun zarur edi. Iqtisodiyotdagi betartiblik va Ukrainadagi siyosiy beqarorlik Rossiya Federatsiyasining kuchayishiga olib keladi”, dedi Prezident.

Vladimir Zelenskiyning fikricha, bunday beqarorlik Rossiyaning Ukrainani bosib olish rejalarini sezilarli darajada soddalashtirgan bo‘lardi, biroq beqarorlik amalga oshmadi.

Davlat rahbarining so‘zlariga ko‘ra, Rossiya Federatsiyasining siyosiy rahbariyati Ukraina xalqi bosqinchilarni “gullar va tabassumlar bilan” kutib olishi va hozirgi hukumat go‘yo jamiyatda qo‘llab-quvvatlanmasligi haqida yolg‘on prognozlar olgan bo‘lishi mumkin. 

“Va o‘sha paytda, ular nimadir noto‘g‘ri ketganini ko‘rganlarida, albatta, parallel chiqish hokimiyatdagi vaziyatni barqarorlashtiradiganlarni imkon qadar yo‘q qilish edi. Urush bo‘lganda esa barqarorlikka kim kafolat bera oladi? Harbiy holat davrida buni faqat prezident o‘z vakolatiga ko‘ra amalga oshirishi mumkin”, deydi Vladimir Zelenskiy va shuning uchun uni yo‘q qilishga zo‘r urinishlar bo‘lganini qo‘shimcha qildi.

Rossiya-Ukraina urushi

Joriy yilning 21 fevral kuni Rossiya Prezidenti Vladimir Putin Kremlda Ukraina sharqidagi o‘zini mustaqil deb e’lon qilgan Lugansk xalq respublikasi (LXR) va Donetsk xalq respublikasini (DXR) tan olish to‘g‘risidagi farmonni imzoladi. Keyinroq RF respublikalarni shu nomdagi viloyatlar chegarasida tan olganini ta’kidlab, Ukrainaga qarshi urush xavfini oshirib yubordi.

Putinning favqulodda qarori ortidan AQSH, YeI, Kanada, Avstraliya, Buyuk Britaniya va Yaponiya rasmiylari ham Rossiyaga qarshi sanksiyalar kiritdi.

24 fevral kuni Rossiya Prezidenti Vladimir Putin Ukraina sharqida Donbassda rus harbiylari "maxsus harbiy operatsiya" boshlaganini e’lon qildi va rus qo‘shinlari Ukrainaga hujum boshladi. Putin bu harakatini Ukraina sharqidagi rossiyaparast separatist kuchlar rahbarlari shunday so‘rov yuborgani bilan oqladi.

Bundan avvalroq Zelenskiy Rossiya fuqarolariga rus tilida murojaat qilib, ukrainlarga “na sovuq, na issiq, na gibrid urush kerak emas”ligini, ukrainlar hujumchilarni kutib olishga tayyorligini bildirgandi. Ko‘p o‘tmay Prezident Rossiya bilan diplomatik aloqani uzdi. Prezident Zelenskiy mamlakatda harbiy holat e’lon qildi.

25 fevral kuni Zelenskiy Ukrainada umumiy harbiy safarbarlik e’lon qildi. Armiyaga chaqiruv mamlakatning qator viloyat va shaharlarida amalga oshirilishi belgilandi.

Rus qo‘shinlari hozirgacha Ukrainaga shimol, sharq va janubdan hujum qilib kelmoqda va qator hududlarni egallashga erishdi. Ammo bu urush Rossiyaning dunyoda yakkalanib qolishiga olib keldi.

Ukrainaga hujum boshlanishi Rossiya iqtisodiga og‘ir zarba berdi. Rus kompaniyalari aksiyalari keskin arzonlashdi, Moskva birjasida savdolar mislsiz darajada pasayish bilan o‘tdi. Gazprom, LUKOYL va boshqa yirik kompaniyalar yo‘qotishlarga uchradi.

Hujum boshlangach, Yevropa davlatlari va AQSH Rossiyaga qarshi bir necha bosqichli sanksiyalar joriy qildi. Rossiyaning VTB, “Rossiya” banki, “Otkritiya”, “Novikombank”, “Promsvyazbank”, “Sovkombank” va VEB.RF banklari SWIFT xalqaro banklararo tizimidan uzildi. AQSH va Yevropa Ittifoqi Rossiyaning oltin-valyuta zaxirasini blokladi.

Yevropa davlatlari, AQSH, Kanada Rossiya uchun o‘z havo hududini yopdi. Bu sanksiyalarga neytral davlat hisoblangan Shveysariya ham qo‘shildi. Urush fonida Ukrainani Yevropa Ittifoqi a’zoligiga qabul qilish jarayoni tezlashdi.