Мьянмада инқилобчи харбий Президент бўлди

Кеча, 2 апрель куни Мьянма парламенти инқилобчи ва ҳарбий ҳунта етакчиси генерал Мин Аун Ҳлайнни мамлакат Президенти этиб сайлади. Бу ҳақда Мьянма парламентига таяниб, “Al Jazeera” хабар берди.

Қайд этилишича, Мьянмадаги 2021 йилги давлат тўнтаришларидан сўнг кеча, 2 апрель куни Давлат Олий парламентининг юқори палатаси аъзолари иштирокида президентлик сайловлари ўтказилган. Сайловда 584 нафар парламент аъзоси иштирок этган. Шулардан 429 сайловчининг овози билан инқилобий ҳунта раҳбари ҳамда Мьянма армиясининг собиқ Олий бош қўмондони Мин Аун Ҳлайн Мьянманинг инқилобдан кейинги Президенти этиб сайланган. Бу хабар 3 апрель куни Мьянма парламенти спикери Аун Лин Две томонидан тасдиқланган.

Янги Президент 2021 йилда харбийлар кўмагида давлат тўнтариши ўтказган ва тинчлик бўйича Нобель мукофоти совриндори, Мьянманинг илк аёл давлат раҳбари ва демократик ислоҳотчи Аун Сан Су Чжи маъмуриятига қарши давлат тўнтаришини уюштириб, уни ҳибсга олишга буйруқ берган ва ўзини ўтиш давридаги мамлакат армияси Олий бош қўмондони деб эълон қилган. Бу эса халқ томонидан ҳарбий раҳбариятга қарши кенг кўламли норозилик намойишларига сабаб бўлган. 

Президентлик сайловларини ўтказиш санаси парламент томонидан жорий йилнинг январь ойида муҳокама қилинган ва шу йилнинг март-апрель ойларида бўлиб ўтиши режалаштирилган эди. Сайловда Мин Аун Ҳлайндан ташқари яна икки киши номзод қилиб кўрсатилган. Аммо кутилганидек харбий ҳунта раҳбари 74 фоиз овоз билан ғалаба қозонган. Қолган икки иштирокчи эса вице-президент этиб тайинланган. Мин Аун Ҳлайн асос солган ҳарбийпараст “Бирдамлик ва иттифоқ партияси” Мьянма парламентидаги 80 фоиз ўринни эгаллаб, мамлакатдаги ягона ҳукмрон партияга айланган. Уни қўллаб-қувватлаган ҳарбий элита вакиллари ва ҳатто ўрта табақадаги зобитлар ҳам мамлакат парламентнинг бўш бўлган тўртдан бир қисмини эгаллаб олган.

Сайловдан бир ой аввал инқилобчи генерал ўзи аввал эгаллаб келган бош қўмондонлик лавозимидан воз кечган. Чунки Мьянманинг амалдаги конституциясига кўра Президент бир вақтнинг ўзида олий харбий лавозимни эгаллаши мумкин эмас.

Эслатиб ўтамиз, аввалроқ 2021 йилдаги ҳарбий тўнтариш ортидан ҳокимиятга келган Мьянма президенти вазифасини бажарувчи Мин Шве 74 ёшида вафот этгани ҳақида хабар берилган эди.

Ҳожиакбар Муҳаммаджонов