Аёллар танасида эркакларга қараганда кўпроқ оғриқни ҳис қилади – тадқиқот

Бутун дунё бўйлаб аёллар эркакларга қараганда тез-тез оғриқни ҳис қилади. Шунингдек, барча оғриқ ҳисларининг катта қисми 55 ёшгача бўлган даврда шаклланган. Бу ҳақда жорий йилнинг 5 октябрь куни “Nature Medicine” журналида эълон қилинган тадқиқотда сўз боради.

Тадқиқотчиларнинг сўзларига кўра, улар “оғриқ эпидемиологияси соҳасида маълумотларни уйғунлаштириш бўйича бугунги кунгача бўлган энг йирик ишлардан бирини” ўтказган. Маълумотлар 1990 йилдан 2025 йилгача бўлган даврда 118 та мамлакатдан беш ёшдан юз ёшдан ошгангача бўлган олти миллион кишини қамраб олади.

Ҳисоб-китоблар давомида аниқланишича, аёллар ҳисобга олинган барча 11 та анатомик соҳада: бош, юз, бўйин ёки елка, оёқ кафти ёки тўпиқ, қўл кафти ёки билак, тирсак, кўкрак, бел, ошқозон ёки қорин ва тиззада кучлироқ оғриқдан тез-тез шикоят қилган.

Энг катта гендер фарқи юз ёки қорин соҳасидаги оғриқлар бўйича шикоятларда қайд этилган: кўпинча айнан аёллар бундан шикоят қилган. Улар, шунингдек, шиддатлироқ оғриқ (нолдан ўнгача бўлган шкала бўйича 7 ва ундан юқори балл) ёки тананинг бир нечта соҳасини бир вақтнинг ўзида қамраб олувчи умумийлашган оғриқ ҳақида тез-тез хабар берган.

Буюк Британиядаги Эдинбург университетининг Репродуктив саломатлик маркази директори, профессор Эндрю Хорн “The Guardian” билан суҳбатда ушбу тадқиқотни оғриқдаги гендер фарқига кам эътибор қаратилаётган бўлса-да, унинг ҳақиқат эканининг исботи деб атаган.

“Оғриқ, шунингдек, 55 ёшгача бўлган даврда – меҳнат қилиш, фарзанд тарбияси ва аёлларнинг репродуктив ёши даврида кескин ортади. Бу оғриқ даражасидаги гендер фарқи ҳақиқий, барқарор ва глобал эканининг рад этиб бўлмайдиган исботидир. Шунга қарамай, аёллардаги оғриқ жуда тез-тез эътиборсиз қолдирилади, етарлича ўрганилмайди ва етарлича даволанмайди”, дейди у.

Эркакларда ҳам, аёлларда ҳам оғриқнинг кучайиши 55 ёшгача бўлган даврда кузатилган. Энг баланд қиймат тахминан 75 ва ундан юқори ёшда қайд этилган. Шу билан бирга, тенденциялар оғриқ жойлашувига қараб фарқланган: масалан, ёшлар бош, қорин ёки юздаги оғриқлардан тез-тез шикоят қилган бўлса, мушак-суяк оғриқлари ёш ўтиши билан аста-секин кучайиб борган.

Британия газетаси, шунингдек, тиббиётда беморнинг жинсига қараб дори воситалари ва даволанишни тайинлашдаги гендер фарқи бўйича хавотирлар сақланиб қолаётганини таъкидлайди. Сентябрь ойида эълон қилинган аввалги тадқиқот шуни кўрсатдики, аёлларга эркакларга қараганда камроқ жарроҳлик амалиётлари ёки кучли таъсир қилувчи оғриқ қолдирувчи воситалар таклиф этилади. Беморнинг жинсига қараб турлича даволашни тавсия қилувчи тамойиллар эса ҳеч бир ҳолатда кузатилмаган.

Эслатиб ўтамиз, аввалроқ экран қаршисида кўпроқ вақт ўтказадиган болалар ўқишда, нутқ ривожланишида ва эмоционал ҳолатда муаммоларга тез-тез дуч келиши ҳақида хабар берилган эди.