Шимолий Корея уран бойитиш янги иншоотини қурган – МАГАТЭ

Шимолий Кореянинг асосий Йонбён ядровий мажмуасида 28 тагача центрифуга каскадини жойлаштириш мумкин бўлган янги уран бойитиш иншооти қурилган. Бу ҳақда Халқаро атом энергияси агентлиги (МАГАТЭ) хабар берди.

Венада жойлашган агентлик ҳисоботида КХДРнинг бир нечта ҳудудда ядровий инфратузилмасини изчил кенгайтириб бораётгани қайд этилган.

МАГАТЭ жорий йилнинг 28 август санасидаги ҳисоботни сунъий йўлдош тасвирлари ва очиқ манбалардаги маълумотлар, жумладан, Шимолий Корея давлат оммавий ахборот воситалари тарқатган фотосуратлар асосида тайёрлаган. Агентлик 2009 йилдан буён Шимолий Кореяда инспекторларга эга эмас.

Мутахассислар Йонбёндаги янги икки қаватли бинога эътибор қаратган. МАГАТЭ уни мажмуадаги уран бойитиш бўйича иккинчи иншоот сифатида қайд этган. Бу хулоса Шимолий Корея етакчиси Ким Чен Иннинг июнь ойидаги ташрифи вақтида давлат ОАВлари эълон қилган суратларни қурилиш жараёнида олинган сунъий йўлдош тасвирлари билан таққослаш орқали чиқарилган.

Ҳисоботда айтилишича, ташриф вақтида олинган фотосуратларда асосий бинонинг юқори ва пастки қаватларига газ центрифугалари каскадлари ўрнатилгани кўринади. Янги иншоотда суратларда акс этган турдаги 28 тагача центрифуга каскадини жойлаштириш мумкин.

МАГАТЭ, шунингдек, Пхеньян яқинидаги Кангсон уран бойитиш мажмуасида ҳам фаолият кенгайганини аниқлаган. Агентлик маълумотларига кўра, 2024 йилда қурилган қўшимча бинода уран бойитиш ишлари январь ойида бошланган бўлиши мумкин.

МАГАТЭ Шимолий Корея ядровий дастуридаги ушбу ўзгаришлар БМТ Хавфсизлик кенгаши резолюцияларини бузишини билдирган.

“Кангсон ва Йонбёндаги бойитиш иншоотларининг ишлаши ҳамда КХДРнинг қурол даражасидаги ядровий материал ишлаб чиқариш қувватини янада кенгайтиргани ҳақидаги хабарлар жиддий хавотир уйғотмоқда”, деган МАГАТЭ бош директори Рафаэль Гросси.

Ҳисобот Гроссининг агентлик Бошқарувчилар кенгашига йўллаган баёноти билан бир вақтда эълон қилинган.

Пхеньян МАГАТЭнинг ўз ядровий дастури бўйича ваколатини бир неча бор рад этган. Шимолий Кореянинг Венадаги БМТ ҳузуридаги ваколатхонаси ўтган йил сентябрда мамлакатнинг ядровий давлат мақоми “ортга қайтариб бўлмайдиган” ҳолга келганини билдирган.

КХДР вакиллари МАГАТЭнинг Ядровий қуролларни тарқатмаслик тўғрисидаги шартнома – НПТдан ташқарида бўлган ядровий давлатнинг ички ишларига аралашишга қонуний ҳаққи йўқлигини таъкидлаган.

Эслатиб ўтамиз, аввалроқ Халқаро атом энергияси агентлиги (МАГАТЭ) раҳбари Рафаэль Гросси Шимолий Корея ядровий дастури бўйича янги хавотирли маълумотларни ошкор қилганди.