Rossiya ketma-ket ikkinchi oy Ukrainadagi hududlarni boy beryapti – ISW

Rossiya Prezidenti Vladimir Putin Ukrainaga nisbatan hududiy talablarni kuchaytirayotgan va Rossiya tomonidan hech qanday yon berishlarsiz Donbassni to‘liq topshirishni talab qilayotgan bir paytda, mamlakat armiyasi frontda ketma-ket ikkinchi oy hududlarni boy bermoqda. Bu haqda AQSH Urushni o‘rganish instituti (ISW) xabar berdi.

Institutning baholashicha, rossiyalik askarlar joriy yil sentyabr va oktyabr oyining uch haftasini 241 kv. km sof hududiy yo‘qotishlar bilan yakunlagan. Sentyabrda, ISW hisob-kitoblariga ko‘ra, Bosh shtab generallari Ukraina hududining 80,8 kv. km qismi ustidan nazoratni yo‘qotgan. Oktyabr oyida esa yo‘qotishlar ikki baravarga ortib, taxminan 160 kv. km ni tashkil etgan bo‘lishi mumkin.

2026 yilning to‘liq bo‘lmagan o‘n oyidan to‘rttasida Rossiya armiyasi hududlarini boy bergan: sentyabr va oktyabrdan tashqari, aprelda 116 kv. km, mayda esa 281 kv. km Rossiya nazoratidan chiqib ketgan. Qo‘shinlarning frontdagi ilgarilash o‘rtacha tezligi hatto 2025 yilga nisbatan ham sezilarli darajada tushib ketgan va hozirda kuniga atigi 250 kvadrat metrni tashkil etmoqda.

Ukraina kuchlari frontning ba’zi uchastkalarida, jumladan, Donbassda operativ tashabbusni qo‘lga olishga muvaffaq bo‘lgan. U yerda “Vivaldi” operatsiyasi natijasida 270 kv. km hudud ozod qilingan, Rossiya Bosh shtabining “shahar-qal’alar” kamarini qurshab olish rejalari esa barbod bo‘lgan.

Rossiya armiyasi hududiy yo‘qotishlarni shaxsiy tarkibning rekord darajadagi yo‘qotishlari bilan birga boshdan kechirmoqda. ISW baholashicha, faqatgina oktyabr oyining uch haftasida halok bo‘lganlar va yaradorlar soni 37 ming kishiga yetgan. Taqqoslash uchun: 2025 yilning butun oktyabr oyida bu ko‘rsatkich 31,27 ming kishini tashkil etgan.

“Agar Ukraina frontda operativ tashabbusni so‘roq ostida qoldirishda va Rossiyaning hujumkor rejalarini izdan chiqarishda davom etsa, Kreml yaqin oylarda ortib borayotgan qiyinchiliklarga duch kelishi mumkin. Bu, o‘z navbatida, Rossiya qo‘mondonligini Putinni u yoki bu shaklda safarbarlik e’lon qilishga chaqirishga majbur qilishi mumkin”, deb qayd etadi ISW.

Kreml Ukraina frontida ilgarilash sur’atlari yuqori ekani haqida oshkora gapirishda davom etmoqda, biroq bu OSINT-tahlilchilari tomonidan tasdiqlanmayapti. 

Eslatib o‘tamiz, Putinning o‘zi 16 oktyabr kuni armiya yil boshidan beri Ukraina hududining taxminan 6500 kv. km qismini va 310 ta aholi punktini “ozod qilganini” aytgan edi. Uning so‘zlariga ko‘ra, Ukraina nazorati ostida DXR hududining 10 foizdan sal ko‘prog‘i va Zaporoje viloyatining 16,5 foiz qismi qolmoqda. Aslida esa, ISW hisob-kitoblariga ko‘ra, Rossiyaning yanvar–sentyabr oylaridagi hududiy egallab olishlari atigi 144,5 kv. km ni tashkil etgan va bu Putin tomonidan aytilgan raqamdan 45 baravar kam.

Ushbu 6,5 ming kv. km – shunchaki axborot urushi yoki Rossiya jamoatchiligi uchun g‘alabali narrativlar emas. Moskvaning fikricha, bu joriy front chizig‘i va Kreml muzokaralarda aynan shu chiziqdan foydalanadi, deb hisoblaydi harbiy tahlilchi Kleman Molen.