Va’da unutildi! Erdo‘g‘an yana prezidentlikka nomzodini qo‘yadi

Turkiyaning hukmron “Adolat va taraqqiyot” partiyasi mamlakatning amaldagi Prezidenti Rajab Toyib Ero‘g‘anni keyingi saylovlarda ushbu lavozimga o‘z nomzodi sifatida ko‘rmoqda. Bu haqda partiya rasmiy vakili Umar Chelik bayonot berdi.

Partiyamiz pozitsiyasiga ko‘ra, bo‘lajak saylovlarda prezidentlikka nomzodimiz – Prezident Toyib Erdo‘g‘an. “Adolat va taraqqiyot” partiyasining barcha tuzilmalari bu borada qat’iy pozitsiyani namoyon etmoqda”, deydi u Anqarada markaziy ijroiya qo‘mitasi yig‘ilishidan so‘ng jurnalistlar oldida.

Chelik, shuningdek, Erdo‘g‘anning yana prezidentlikka nomzodini qo‘yishi zarurligini aytgan Millatchilik harakati partiyasi raisi Davlat Bog‘chaliga minnatdorlik bildirdi. Uning qayd etishicha, mamlakat va turk xalqi yangi asrning yo‘l xaritasini belgilaydigan Erdo‘g‘anga juda muhtoj. 

Turkiyada Rajab Toyib Erdo‘g‘anning Adolat va Taraqqiyot partiyasi hamda Davlat Bog‘chalining Millatchilik harakati partiyasi rasman yagona partiya sifatida birlashmagan – ular o‘z mustaqilligi va alohida tuzilmasini saqlab qolgan. Biroq ular yirik siyosiy va saylovoldi ittifoqiga birlashganlar. Bu siyosiy birlashma “Jumhur ittifoqi” deb ataladi va unga 2018 yil 20 fevralda asos solingan. Alyans Erdo‘g‘an nomzodini ilgari surmoqda.

Shu munosabat bilan Chelik ta’kidlaganidek, prezident alyansning yagona nomzodi ekanligi qat’iy irodani aks ettiradi va yana bir bor “Jumhur ittifoqi”ning birligi va birdamligini ko‘rsatadi.

Turkiyada rejalashtirilgan prezidentlik va parlament saylovlari 2028 yil bahorida bo‘lib o‘tadi. Ketma-ket ikkinchi muddat oliy davlat lavozimini egallab turgan Erdo‘g‘anda bir necha holatda yana o‘z nomzodini qo‘yish imkoniyati paydo bo‘ladi. Masalan, agar muddatidan oldin saylovlar e’lon qilinsa yoki Turkiya rahbarining bosh maslahatchisi Mehmet Uchum aytganidek, parlament 2028 yilgi saylovlarni ertaroq muddatga ko‘chirish to‘g‘risida qaror qabul qilsa. Bundan tashqari, u respublikada ish olib borilayotgan yangi konstitutsiya qabul qilingan taqdirda prezidentlik lavozimi uchun kurashishi mumkin.

Ma’lumot uchun, 20 yildan oshiq vaqtdan beri mamlakat siyosatining eng yuqori pog‘onalarida turgan Turkiya Prezidenti Rajab Toyib Erdo‘g‘an joriy yilning 26 fevral kuni 72 yoshga to‘ldi. U 2003 yildan 2014 yilgacha Bosh vazir, 2014 yildan boshlab esa Prezident sifatida faoliyat yuritmoqda.

U 2025 yilda Turkiya Prezidenti Rajab Toyib Erdo‘g‘an prezidentlikka yana o‘z nomzodini qo‘yish niyatida emasligini aytgandi. 

“Men qayta saylanish yoki yana prezidentlikka nomzodimni qo‘yish niyatim yo‘q. Biz faqat o‘z mamlakatimiz obro‘sini oshirishni o‘ylaymiz. Turkiya o‘zgarmoqda, dunyo o‘zgarmoqda. Biz yangi davrda yashayapmiz. Eski Turkiyada davlat to‘ntarishi paytida yaratilgan konstitutsiya bilan tez o‘zgarayotgan dunyoda nimagadir erisha olamiz deb o‘ylaysizmi? Konstitutsiya to‘ntarishchilar tomonidan emas, fuqarolar tomonidan taklif qilingan”, degan Erdo‘g‘an.

Erdo‘g‘an Turkiya tarixida xalq tomonidan to‘g‘ridan-to‘g‘ri ovoz berish yo‘li bilan saylangan ilk prezident hisoblanadi. Uning g‘alaba qozongan saylovlari quyidagilar:

1-marta (2014 yil 10 avgust): Erdo‘g‘an ilk bor prezidentlik saylovida qatnashib, 51,79% ovoz bilan birinchi turdayoq g‘alaba qozongan. Ungacha Turkiyada prezident parlament tomonidan saylanar edi.  

2-marta (2018 yil 24 iyun): 2017 yilgi Konstitutsiyaviy referendumdan so‘ng mamlakat prezidentlik boshqaruv tizimiga o‘tdi. Yangi tizimdagi ilk muddatli saylovda u 52,59% ovoz to‘plab, yana prezident etib saylandi.  

3-marta (2023 yil 28 may): Mamlakat tarixidagi eng shiddatli saylovlardan birida, ikkinchi tur natijalariga ko‘ra 52,18% ovoz bilan g‘alabani qo‘lga kiritdi.