Трамп АҚШ нефть компанияларини Венесуэлада ишлашга чақирди

АҚШ нефть компаниялари АҚШ ҳукуматидан субсидиялар эвазига Венесуэланинг нефть инфратузилмасини таъмирлаш ва модернизация қилишга ёрдам бериши мумкин. Бу ғояни кеча, 5 январь куни АҚШ Президенти Дональд Трамп NBC News телеканалига берган интервьюсида баён қилди.

Келтирилишича, Трамп АҚШ компаниялари Венесуэлада нефть қазиб олишни кенгайтиришни ўз ичига олган лойиҳани 18 ой ичида якунлаши мумкинлигига ишонади. Бироқ Америка етакчисига кўра, бу “катта миқдордаги пул сарфлашни” талаб қилади. Шу туфайли Венесуэлага кирадиган компаниялар “кейин биздан ёки тушган маблағдан компенсация оладилар”, дейди Дональд Трамп.

Америкалик ўйинчилар илгари Венесуэла нефтининг йирик инвесторлари бўлган, аммо 2000 йилларнинг ўрталарида Лотин Америкаси мамлакати ҳукумати маҳаллий нефть секторини миллийлаштирган. Ўшандан бери мамлакатда нефть қазиб олиш энг юқори чўққисининг учдан бир қисмига тушди, бунинг асосий сабаби АҚШнинг жавоб санкциялари.

Саноат таҳлилчилари америкалик ўйинчиларнинг Венесуэлага қайтишига маҳаллий инфратузилманинг йўқлиги ва ёмонлашиши ҳамда мамлакатнинг сиёсий келажаги ҳақидаги ноаниқлик тўсқинлик қилишини айтишди. Бундан ташқари, Венесуэлада Американинг бундай мавжудлигининг ҳуқуқий асослари ва АҚШ ҳарбий операциясидан кейин Вашингтоннинг бу соҳадаги узоқ муддатли сиёсати номаълумлигича қолмоқда.

АҚШ нефть саноати иштирокчилари Венесуэла ҳақидаги изоҳларида эҳтиёткор бўлишса-да, инвесторлар маҳаллий нефть захираларига эга бўлишлари ва улардан фойдаланиш имкониятини сақлаб қолишларига ишонишади.

Шундай қилиб, сўнгги йилларда Венесуэлада фаолиятини давом эттирган ягона йирик Америка компанияси бўлган Chevron акциялари 5 январь куни 5 фоизга ошди. Marathon Petroleum, Phillips 66 ва Valero Energy нефтни қайта ишлаш заводларининг акциялари ҳам шу куни 3 фоиздан 9 фоизгача ошди. Тегишли компаниялар – Baker Hughes, Halliburton ва SLB акциялари ҳам ўсиб бормоқда.

Маълумот ўрнида, АҚШ ҳарбий операцияси ва Николас Мадуро қўлга олингандан сўнг, Венесуэланинг собиқ вице-президенти Делси Родригес давлат раҳбари вазифасини бажарувчи лавозимини эгаллади. Бироқ мамлакат конституциясига кўра, вақтинчалик раҳбар 30 кун ичида янги президентлик сайловлари санасини белгилаши керак. Бироқ Трамп бу амалга ошмаслигини таъкидламоқда.

“Биринчидан, биз мамлакатни яна ўз йўлига қайтаришимиз керак. Бизда сайловлар бўлиши мумкин эмас”, дейди Оқ уй раҳбари NBC News телеканалига берган интервьюсида.