“Қонунчиликка зид”. Бизнес-омбудсман Тошкентнинг “Дизайн-коди” бўйича хулоса берди

Бизнес-омбудсман Тошкент шаҳар кенгашининг “Дизайн-коди” тўғрисидаги қарорини қайта кўриб чиқиш юзасидан хулоса киритди. Бу ҳақда девон матбуот хизмати хабар берди.

Қайд этилишича, Бизнес-омбудсман девони томонидан Халқ депутатлари Тошкент шаҳри кенгашининг 2026 йил 17 февралдаги VII-19-17-14-0-K/26-сонли “Тошкент шаҳрининг “Дизайн-коди” қоидаларини амалиётга жорий этишга доир чора-тадбирлар тўғрисида”ги қарори тадбиркорлик фаолиятига таъсири ўрганилган.

Мазкур қарор билан Тошкент шаҳрининг “Дизайн-коди” қоидаларини амалиётга жорий этиш чора-тадбирлари белгиланган бўлиб, ўрганиш натижасида ҳужжатнинг айрим бандлари амалдаги қонунчиликка зид эканлиги аниқланган.

“Норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар тўғрисида”ги қонун талабларига кўра, тадбиркорлик фаолиятига таъсир этувчи лойиҳалар Бизнес-омбудсман билан мажбурий тартибда келишилиши лозим. Бироқ ушбу қарор бакил билан келишилмасдан қабул қилинган.

Қарорда реклама воситалари учун белгиланган “паст тўйинган” ёки “нейтрал” ранг каби тушунчаларнинг ҳуқуқий мезони очиб берилмаган. Бундан ташқари, рангларни бир хиллаштириш талаби тадбиркорларнинг интеллектуал мулк (рўйхатдан ўтган бренд) ҳуқуқларига зарар етказиши мумкин. Бир неча объектларга эга бўлган тармоқ ташкил этган брендларнинг манфаатлари инобатга олинмаган.

Янги талабларга мослашиш учун белгиланган 3 ойлик муддат етарли эмас. Жараённи тадбиркорларга ортиқча юклама туғдирмаган ҳолда, босқичма-босқич амалга ошириш тартиби назарда тутилмаган.

Бизнес-омбудсман томонидан Халқ депутатлари Тошкент шаҳри кенгашига мазкур қарорнинг тадбиркорлик фаолиятига дахлдор қисмларини қайта кўриб чиқиш, нормаларга ўзгартириш киритиш ва кучга кириш муддатини узайтириш юзасидан расмий хулоса киритилган.

Шунингдек, вакил девони мазкур жараённи тадбиркорлик субъектлари манфаатларини инобатга олган ҳолда, бевосита вакил ходимлари иштирокида қайта ишлашни таклиф этган.

Маълумот учун, мазкур қарор эълон қилинганидан 3 ой ўтгач, яъни жорий йилнинг май ойида кучга кириши керак.

Қайд этиш жоиз, жорий йилнинг март ойидан бошлаб Тошкент шаҳридаги объектлардан реклама ва пешлавҳаларни олиб ташлаш бошланди. Бу эса тадбиркорларнинг эътирозларига сабаб бўлмоқда. Режага кўра, йил охиригача янги дизайн-код 36 кўчада, умумий узунлиги 432 километр бўлган ҳудудда жорий этилади. Ҳозирда 14 та кўчадаги 100 километр масофада демонтаж бошланган, 6113 нафар тадбиркор пештахталарини ўзгартириш бўйича билдиришнома олган.

Эслатиб ўтамиз, аввалроқ Олий Мажлис Қонунчилик палатаси депутати, “Юксалиш” ҳаракати раиси Бобур Бекмуродов пойтахтда тижорат биноларидаги реклама ва пешлавҳаларни демонтаж қилиш ҳолатларига муносабат билдирганди. Унинг билдиришича, Тошкентнинг эстетик қиёфаси замонавий ва чиройли бўлиши керак. Бироқ бу жараён қонун устуворлиги доирасида амалга оширилиши лозим.